Uttar Kand

Ayodhya - at its best

(चौपाई)

दूरि फराक रुचिर सो घाटा। जहँ जल पिअहिं बाजि गज ठाटा ॥

पनिघट परम मनोहर नाना। तहाँ न पुरुष करहिं अस्नाना ॥ १ ॥

राजघाट सब बिधि सुंदर बर। मज्जहिं तहाँ बरन चारिउ नर ॥

तीर तीर देवन्ह के मंदिर। चहुँ दिसि तिन्ह के उपबन सुंदर ॥ २ ॥

कहुँ कहुँ सरिता तीर उदासी। बसहिं ग्यान रत मुनि संन्यासी ॥

तीर तीर तुलसिका सुहाई। बृंद बृंद बहु मुनिन्ह लगाई ॥ ३ ॥

पुर सोभा कछु बरनि न जाई। बाहेर नगर परम रुचिराई ॥

देखत पुरी अखिल अघ भागा। बन उपबन बापिका तड़ागा ॥ ४ ॥

(छंद)

बापीं तड़ाग अनूप कूप मनोहरायत सोहहीं।

सोपान सुंदर नीर निर्मल देखि सुर मुनि मोहहीं ॥

बहु रंग कंज अनेक खग कूजहिं मधुप गुंजारहीं।

आराम रम्य पिकादि खग रव जनु पथिक हंकारहीं ॥

(दोहा)

रमानाथ जहँ राजा सो पुर बरनि कि जाइ।

अनिमादिक सुख संपदा रहीं अवध सब छाइ ॥ २९ ॥

શ્રીરામના રાજ્યમાં અયોધ્યાની સુખસમૃદ્ધિ

(દોહરો)

ગજ બાજી કાજે કર્યા અલગ ચારુ ત્યાં ઘાટ;

પનઘટ પરમ મનોહર ત્યાં ન પુરુષની વાત.

રાજઘાટ પર સ્નાન શુભ ચારે વર્ણ કરે;

તીરે મંદિર, ઉપવનો સુંદર બધે મળે.

વિરક્ત જ્ઞાની ત્યાગરત મુનિઓ ક્યાંક વસે;

તટ પર તુલસીવૃંદનાં દર્શન થાય બધે.

પુરશોભા શે વર્ણવું, અંદર ચારુ બહાર;

વન ઉપવન અતિ અદભુત તળાવ તેમજ વાવ,

અયોધ્યાપુરી પેખતાં પાતક ટળે અપાર.

છંદ

વાપી તળાવ અનૂપ કૂપ વિશાળ સુંદર શોભતાં,

સોપાન સુખકર નીર નિર્મળ નિહાળી મુનિ મોહતા;

બહુરંગ કંજ અસંખ્ય ખગ કૂજે, મધુપ ગૂંજે વળી,

ઉપવન નિમંત્રે પથિકને મધુમય વિહંગસ્વરો કરી.

(દોહરો)

રામનાથ રાજા કરું પુરવર્ણન તે કેમ,

અણિમાદિક સુખસંપદા વ્યાપી ત્યાં સપ્રેમ.