Shvetashvatara Upanishad | શ્વેતાશ્વતર ઉપનિષદ

An authoritative treatise in Gujarati on

॥ Upanishads ॥

With Sacred text, its Gujarati translation and meaning

॥ श्वेताश्वतरोपनिषत् ॥



< BACK	Shvetashvatar Upanishad	NEXT >

CHAPTER 4 : Verse 04

नीलः पतङ्गो हरितो लोहिताक्षस्तडिद्गर्भ ऋतवः समुद्राः ।

अनादिमत् त्वं विभुत्वेन वर्तसे यतो जातानि भुवनानि विश्वा ॥४॥

અર્થઃ

નીલઃ - નીલરંગી

પતંગઃ - ભ્રમર અથવા પતંગિયું છે.

હરિતઃ - લીલા રંગનું

લોહિતાક્ષઃ - લાલ લોચનવાળું પક્ષી છે.

તડિદ્ ગર્ભઃ - વાદળ છે.

સમુદ્રાઃ - સમુદ્રો છે.

યતઃ - કારણ કે

(ત્કતઃ એવ - તમારામાંથી જ)

વિશ્વા - સમસ્ત

ભુવનાનિ - લોકો

જાતાનિ - પ્રકટ્યા છે.

ત્વમ્ - તું

અનાદિમત્ - અનાદિ (પ્રકૃતિ)નો અધીશ્વર

વિભુત્વેન - વ્યાપકરૂપે

વર્તસે - વિરાજે છે.

ભાવાર્થઃ

નીલરંગી ભ્રમર કે પતંગિયાના રૂપમાં ને લીલા રંગના લાલ લોચનવાળા પોપટના રૂપમાં, કોયલ - કાગડા, સારસ, મોર અને અન્ય અનેક નાનાં મોટાં વિહંગોના રૂપમાં હે પ્રભુ ! તમે જ વિચરો છો. ચપલાના ચમકારથી ચમકી ઉઠનારા વરસાદી વાદળો વેશે વ્યોમમાં તમે જ વિલસો છો, અને આંખને આનંદ અથવા અંતરને આરામ આપતાં વરસો છો. તમે જ વિશાળ સમુદ્રનું સ્વરૂપ લીધું છે. તમારી દ્વારા, તમારી અંદર જ સમસ્ત સૃષ્ટિનું સર્જન અથવા લોકલોકાંતરોનું પ્રાકટ્ય થયું છે. તમે પરા અને અપરા પ્રકૃતિના અધીશ્વર છો અને સર્વત્ર વિરાજો છો.

( શ્રી યોગેશ્વરજી કૃત 'ઉપનિષદનો અમર વારસો' માંથી )