અક્ષત

એક દેશ, એક વેશ ને નરેશ,

એક જ ધર્મ, સંસ્કૃતિ, વાણી, એક જ જાતનો ઉજેશ,

એને માટે મારી પ્રાર્થના ન હતી, આજે પણ નથી;

મારી પ્રાર્થના તો અનેકતામાં એકત્વની પ્રતિષ્ઠાની છે.

વિશ્વમાં જે વિવિધતા છે તેનો નાશ થાય તેવી આકાંક્ષા હું નથી રાખતો :

એ વિવિધતા મને ગમે છે, એથી આ સર્જન વધારે સુંદર લાગે છે.

એ વિવિધતા ભલે રહી.

કિન્તુ એને લીધે જે ઘર્ષણ થાય છે,

ભેદભાવની ખાઈ ખોદાય છે, સ્પર્ધાની શરૂઆત થાય છે,

અહંતા-મમતા તથા તિરસ્કારવૃત્તિનું તાંડવનૃત્ય ખેલાય છે,

એનો અંત આવે એવો આશીર્વાદ અવશ્ય આપો.

બાકી એ વૈવિધ્યનો પોતાનો જ અંત આણવાની ઈચ્છા મેં કદી નથી રાખી;

આજે પણ નથી રાખતો.

એક ભાષા, એક રીતરિવાજ, એક દેશ,

એક જ જાતનો કાર્યક્રમ, એકસરખો પહેરવેશ,

એને માટે મારી પ્રાર્થના ન હતી, આજે પણ નથી;

મારી પ્રાર્થના તો અનેકતામાં એકત્વની પ્રતિષ્ઠાની છે.

પ્રજાઓ ભલે પૃથક્ રહેતી અને રાષ્ટ્રો તથા સરકારોયે અલગ :

પોતપોતાની આગવી રીતે એ ભલે આગળ વધે અને જીવનનો આસ્વાદ લે :

એમના અસ્તિત્વને મિટાવી દેવાની મારી મરજી નથી :

હું તો એવી આકાંક્ષા રાખું છું કે,

એમનાં મન, એમના અંતર, એમના આત્મા

એકતાના અલૌકિક આલાપથી અલંકૃત બને, અવનીને એક અને અલંકૃત કરે !

જુદી જુદી સરિતાઓ સાગરમાં મળે છે,

સૂર્યનાં કિરણો સાયંકાળે જેમ સૂર્યમંડળમાં પાછાં ફરે છે

એમ એમની વૃત્તિ અને પ્રવૃત્તિ

મહીમંડળના મંગલના મહોદધિ તરફ જ પ્રગતિ કરે અને પાછી વળે !

એક દેશ, એક વેશ ને નરેશ,

એક જ ધર્મ, સંસ્કૃતિ, વાણી, એક જ જાતનો ઉજેશ,

એને માટે મારી પ્રાર્થના ન હતી, આજે પણ નથી;

મારી પ્રાર્થના તો અનેકતામાં એકત્વની પ્રતિષ્ઠાની છે.

(શ્રી યોગેશ્વરજી રચિત 'અક્ષત' માંથી )