અક્ષત

મહેલ કે ઝૂંપડીમાં રહેવાથી જ કોઈ ભોગી

અને જંગલમાં રહેવાથી જ કોઈ જોગી થઈ જતું નથી :

મમતા અને અહંતાને ટાળવાથી જ યોગી થઈ શકાય છે એ યાદ રાખજે.

વાસણ કે પાતળમાં જમવાથી જ કોઈ ભોગી

અને હથેળીમાં લઈને ખાવાથી જ કોઈ જોગી થઈ જતું નથી :

જે વખતે જે સ્થિતિ મળે તેમાં નિશ્ચલતા અને શાંતિપૂર્વક જીવવાથી જ

યોગી થઈ શકાય છે એ યાદ રાખજે.

સુતરાઉ કે રેશમી વસ્ત્રો પરિધાન કરવાથી જ કાંઈ ભોગી

અને રસ્તે પડેલાં ચીથરાંની ગોદડી પહેરવાથી

કે નવસ્ત્રા રહેવાથી જ કોઈ જોગી થઈ શકતું નથી :

શરીરનું મર્યાદા માટે ઢાંકણ કરી, શીલ, સંયમ, શાંતિને ધારણ કરી,

જીવનનો આનંદ લેવાથી જ જોગી થઈ શકાય છે એ યાદ રાખજે.

પર્વત કે સરિતાના સુંદર શાંત પ્રદેશમાં ફરવાથી જ કાંઈ ભોગી

અને પંચાગ્નિનું સેવન કરીને બેસી રહેવાથી જ કોઈ જોગી થઈ શકતું નથી :

સુખ અને દુઃખ, માન અને અપમાનમાં સ્થિરતા જાળવીને

સમતાને ધારણ કરવાથી જ યોગી થઈ શકાય છે એ યાદ રાખજે.

ભેળું કરીને ખાવાથી કે નેતિ, ધોતિ, કે ખેચરી અને પ્રાણાયામ કરવાથી

કે જેમ તેમ વ્યવહાર કરવાથી જ કોઈ પરમહંસ થઈ જતું નથી

અને તેમ ન કરવાથી પરમહંસ મટી પણ જતું નથી.

પણ સાચા ને ખોટાંનો નિર્ણય કરવાથી અને

સત્યરૂપી ઈશ્વરને ઓળખી લેવાથી જ પરમહંસ થઈ શકાય છે એ યાદ રાખજે.

સારી પેઠે બોલવાથી જ ભોગી

અને મૌન ધારીને બેસી રહેવાથી જ કોઈ જોગી થઈ જતું નથી :

મન અને વાણીથી જે પર છે છતાં મન અને વાણી જેમાંથી પ્રેરણા મેળવે છે

તે પરમતત્વમાં સદા કાજે પ્રતિષ્ઠિત થવાથી યોગી થઈ શકાય છે એ યાદ રાખજે.

(શ્રી યોગેશ્વરજી રચિત 'અક્ષત' માંથી )